ई-श्रम कार्ड योजना (E-SHRAM CARD)

असंघटित क्षेत्रातील कामगारांना मिळणार सामाजिक सुरक्षा

📌 ई-श्रम कार्ड काय आहे?

केंद्र सरकारच्या कामगार आणि रोजगार मंत्रालयाने असंघटित क्षेत्रातील कामगारांचा राष्ट्रीय डेटाबेस तयार करण्यासाठी e-Shram Portal सुरू केले आहे. हे कार्ड काढल्यानंतर कामगारांना १० अंकी युनिक नंबर (UAN) मिळतो, जो संपूर्ण भारतात ग्राह्य धरला जातो.

💎 कार्डाचे मुख्य फायदे

सरकारी योजनांचा थेट लाभ मिळतो.
२ लाख रुपयांचा अपघाती विमा संरक्षण.
आपत्तीच्या काळात (उदा. लॉकडाऊन) थेट आर्थिक मदत.
कौशल्य विकासाच्या संधी उपलब्ध होतात.

👷 कोण पात्र आहे?

वय १८ ते ५९ वर्षांच्या दरम्यान असावे.
असंघटित क्षेत्रातील कामगार (उदा. मजूर, नाका कामगार, घरकामगार, शेतमजूर, फेरीवाले).
ईपीएफओ (EPFO) किंवा ईएसआयसी (ESIC) चे सदस्य नसावेत.
आयकर (Income Tax) भरणारे नसावेत.

📄 आवश्यक कागदपत्रे

कागदपत्र	महत्त्व
आधार कार्ड	ओळख आणि पत्त्यासाठी अनिवार्य.
मोबाईल नंबर	आधार कार्डशी लिंक असावा (OTP साठी).
बँक पासबुक	योजनेचे पैसे जमा होण्यासाठी.

✅ विम्याचे संरक्षण

ई-श्रम नोंदणी केल्यानंतर, कामगाराला PMSBY अंतर्गत अपघाती मृत्यू झाल्यास २ लाख रुपये आणि कायमस्वरूपी अपंगत्व आल्यास १ लाख रुपयांचे विमा संरक्षण मिळते.

📝 नोंदणी कशी करावी?

१. eshram.gov.in या पोर्टलला भेट द्या.
२. 'Register on e-Shram' या पर्यायावर क्लिक करा.
३. आधार कार्ड नंबर टाकून मोबाईल ओटीपीद्वारे लॉगइन करा.
४. वैयक्तिक माहिती, पत्ता, शैक्षणिक पात्रता आणि कौशल्य भरा.
५. बँक डिटेल्स भरून ई-श्रम कार्ड डाउनलोड करा.